Spouwmuurisolatie

Is de (spouw)muur al geïsoleerd?

De meeste woningen hebben een gevel met twee muurdelen: een binnen- en een buitenmuur. Tussen deze delen zit een zogenaamde spouw: een open ruimte waarmee vochtdoorslag van de buitenmuur naar binnen wordt voorkomen. Als deze luchtlaag tussen binnen- en buitenmuur niet geïsoleerd is, gaat er aardig wat warmte naar buiten verloren. Door de spouw te vullen met isolatiemateriaal, houdt uw huis meer warmte vast. Hierdoor dalen uw stookkosten behoorlijk en krijgt u meer comfort in huis.

De spouwmuur is eind jaren ’20 van de vorige eeuw geïntroduceerd in Nederland. Woningen gebouwd voor 1925 hebben vaak geen spouwmuur maar een massieve steens- of halfsteens muur. Dit artikel geeft uitleg over de verschillende vormen van muurisolatie die kunnen zijn toegepast. Hoe herkent u spouwmuurisolatie? Hoe weet u of isolatie aangebracht is aan de binnen- of buitenkant van de gevel? Is het mogelijk om meer muurisolatie toe te passen en zo ja, hoe dan? 

Heeft uw woning een spouwmuur of een steensmuur?

spouwmuur isolatie

Twijfelt u of uw woning een spouwmuur heeft? Er zijn verschillende manieren om erachter te komen of uw huis een spouwmuur heeft. De makkelijkste methode is aan de hand van het bouwjaar van uw woning. In de afgelopen eeuw heeft men altijd volgens een gestandaardiseerde methode gebouwd. Dat wil zeggen dat woningen uit dezelfde bouwperiode een zo goed als identieke opbouw hebben van de buitenmuur. Woningen na 1925 hebben vrijwel altijd een spouwmuur. Woningen gebouwd voor 1925 is hebben hoofdzakelijk de enkel steens muur.

Twijfelt u aan de hand van het bouwjaar alsnog over de aanwezigheid van de spouw? Dan kunt u daar zelf achter komen via een eenvoudige test. Meet de dikte van de muur met een meetlint of rolmaat. U kunt de dikte van de muur meten als u de voor- of achterdeur open doet of een raam openzet. Is de muur dikker dan 25 cm? Dan mag u er vanuit gaan dat er een spouw aanwezig is. Een muur die dunner is dan 25 cm heeft geen spouw of een te kleine spouw om te isoleren. Een andere indicatie voor een spouwmuur is spouwventilatie, kleine spleetjes tussen de voegen aan de onder- en bovenkant van de buitenmuur.

Bij een dunne spouw van 2 à 3 cm kan na-isoleren niet goed worden uitgevoerd en is het effect nihil. U kunt in dat geval binnengevelisolatie of buitengevelisolatie toepassen. 

Is uw spouwmuur geschikt voor spouwmuurisolatie?

Heeft uw woning een spouw, maar weet u niet zeker of deze geïsoleerd kan worden? Ook dan geeft het bouwjaar interessante informatie. U kunt ook bouwtekeningen of informatie van eerdere verbouwingen raadplegen. Dat kan informatie geven over de dikte van de spouw en de eventuele aanwezigheid van isolatiemateriaal in de spouw. Hieronder een overzicht van de kenmerken van woningen uit verschillende bouwjaren.

Bouwjaar voor 1925

Huizen gebouwd voor 1925 zijn tijdens de bouw niet geïsoleerd. Vrijwel alle huizen uit deze periode hebben geen spouwmuur maar een steensmuur. De binnenmuur is tegelijkertijd ook de buitenmuur. In zo’n geval moet er op een andere manier geïsoleerd worden. Heeft het huis wel een spouw, dan kan de spouw hoogstwaarschijnlijk ook van isolatiemateriaal worden voorzien. De dikte en de status van de spouw zal door een isolatiespecialist moeten worden bekeken via een endoscopisch onderzoek. Let op: in veel steden is er tot 1930 nog gebruik gemaakt van de steensmuren. 

Bouwjaar 1926 – 1974

Woningen gebouwd tussen 1926 en 1974 hebben een gevel met een buiten- en binnenmuur met daartussen een spouw. De spouw is bij de bouw niet geïsoleerd. De spouw is smal en vaak niet meer dan 6 à 7 cm breed. Een deel van deze woningen is na de bouw door (eventueel een vorige bewoner) na-geïsoleerd. De spouw is dan opgevuld met isolatiemateriaal. Die wordt van buitenaf ingeblazen en u kunt dat vaak niet met het blote oog waarnemen. De spouwmuur is dan al geïsoleerd. Ook hier geldt dat de dikte en de status van de spouw door een isolatiespecialist moeten worden bekeken via een endoscopisch onderzoek.

Bouwjaar 1975 – 1987

Ten tijde van de eerste oliecrisis kwam het besef dat fossiele brandstof zoals aardgas een kostbaar goed is. Daarom zijn gevels van woningen uit deze periode vaak voorzien van een dunne laag isolatie. Vaak is een dunne deken van glas- of steenwol opgehangen. De spouwmuur is dus al deels geïsoleerd. De kwaliteit van de isolatie is beperkt en soms is de wollen deken ingezakt. In dat geval heeft het zijn toch al beperkte werking zo goed als verloren.

Voor gebouwen uit deze periode is de isolatiewaarde van de toegepaste materialen laag. Zeker in vergelijking met de huidige isolatienormen. Of en hoe de spouw nog extra geïsoleerd kan worden is lastig te zeggen. Soms kan er extra isolatie in de spouw worden aangebracht, soms niet. Dit kunt u zelf niet nagaan. Een isolatiespecialist kan dat beoordelen via een endoscopisch onderzoek. Het kan zijn dat de huidige isolatie in de spouw er uit moeten worden gehaald.

TIP: Benieuwd naar het bouwjaar van uw woning en of de spouwmuur al is geïsoleerd?

>>> Doe de HuisScan

Belangrijke zaken voor het isoleren van een spouwmuur

Zit de spouw zo goed als vol?

Indien er al isolatiemateriaal aanwezig is en de spouw zit (zo goed als) vol, dan heeft bij-isoleren weinig zin. Alleen als er nog voldoende ruimte over is, dan kunt u bij-isoleren overwegen.

Is de buitenmuur voorzien van gevelplaten, houtschotten of stuc/plamuur?

Dan is spouwmuurisolatie lastig. De isolatiespecialist legt een boorpatroon aan om via deze gaten het isolatiemateriaal in te blazen. In een normale bakstenen gevel wordt dit via de voegen gedaan. Dat kan netjes worden afgewerkt als de klus geklaard is. Daar ziet u naderhand niks meer van. Dat is niet mogelijk met dit type buitengevel en daardoor wordt er over het algemeen geen spouwmuurisolatie toegepast. 

Is de buitenmuur voorzien van een geglazuurde of geverfde steen met dampdichte verf?

Dan is het niet verstandig de gevel van spouwmuurisolatie te voorzien. Als er spouwmuurisolatie wordt toegepast moet de buitengevel kunnen ademen. Een geglazuurde steen of dampdichte verf voorkomt dit en dat kan tot problemen leiden. Hoe weet u of er een dampdichte verf is gebruikt? Dat kunt u niet zien. Hiervoor moet u het type verf wat is gebruikt achterhalen. Weet u het niet? Dan is de kans helaas groot dat er een dampdichte verf is gebruikt. Dampopen verf is duurder en wordt in Nederland niet vaak toegepast.

Naast het type verf is ook het aantal lagen verf van belang. Hoe meer lagen, hoe groter de kans dat het volledig dampdicht is en hoe groter de kans op problemen. Er kunnen dan verfblaren ontstaan. Uiteindelijk bepaalt u zelf of u de gok wilt wagen. Gecertificeerde isolatiebedrijven geven in elk geval geen garantie op de uitvoering.